Reklama

Malo accepto stultus sapit

Nie bądźcie przeto nierozsądni, lecz usiłujcie zrozumieć, co jest wolą Pana

Niedziela Ogólnopolska 3/2007, str. 21

Br. dr Stanisław Rybicki FSC
Brat szkolny, pedagog, polonista, doktor psychologii

Br. dr Stanisław Rybicki FSC<br>Brat szkolny, pedagog, polonista, doktor psychologii

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Lidia Dudkiewicz: - Tytułową myśl zawiera maksyma: „Mądry Polak po szkodzie”; Jan Kochanowski głosi to dosadniej: „Nową przypowieść Polak sobie kupi, /Że i przed szkodą, i po szkodzie głupi”.

Br. Stanisław Rybicki FSC: - Poszukiwanie mądrości - filozoficznej, kulturalnej, politycznej, humanistycznej, uduchowionej - trwa od tysięcy lat. Również objawione słowo Boże dociera do człowieka w postaci mądrościowej. Kształt tej mądrości bywa bardzo różnorodny. Prawdziwa mądrość jest nadprzyrodzonym darem Stworzyciela nieba i ziemi. Jej sednem jest trafne rozróżnianie dobra, by nie ulec tajemniczej głupocie przewrotnego kusiciela. Wymownie poucza nas o tym natchniony przez Boga prorok Izajasz: „Biada tym, którzy zło nazywają dobrem, a dobro złem (...). Biada tym, którzy się uważają za mądrych i są sprytni we własnym mniemaniu!” (Iz 5, 20-21). Nawiązując do profetycznych słów Izajasza, pisze Paweł Apostoł: „«Wytracę mądrość mędrców, a przebiegłość przebiegłych zniweczę» (Iz 29, 14). (...) Czyż nie uczynił Bóg mądrości świata głupstwem? (...). To bowiem, co jest głupstwem u Boga, przewyższa mądrością ludzi (...). Bóg wybrał właśnie to, co głupie w oczach świata, aby zawstydzić mędrców...” (1 Kor 1, 19-27).

- Ciągle na czasie jest apel przyrodzony i nadprzyrodzony: „Baczcie więc pilnie, jak postępujecie: nie jak niemądrzy, ale jak mądrzy” (Ef 5, 15).

- Znowu sięgnijmy do pouczeń Pawła Apostoła: „Nie bądźcie przeto nierozsądni, lecz usiłujcie zrozumieć, co jest wolą Pana” (Ef 5, 17). Przeciwieństwo „mądrzy” - „niemądrzy” należy rozumieć nie tylko w znaczeniu doczesnym - horyzontalnym, ale zwłaszcza w duchu wertykalnym, biblijnym: zachodzi ono między tymi, którzy umieją albo nie umieją wyciągać wniosku ze „złej przygody”, by pokierować swym życiem do celu ostatecznego. Tak cenne z punktu widzenia osiągnięcia szczęśliwej wieczności „dni” tego życia są jednocześnie „złe”, gdyż są okresem ponawianych ataków ze strony „Złego”, to jest szatana, i okresem wielu bolesnych doświadczeń, które się nasilają w miarę nadchodzenia „dni ostatnich” (por. 2 Tm 3, 1). Mądrość życiowa polega na konsekwentnym rozpoznawaniu woli Chrystusa. Przez Niego i w Nim jesteśmy uczestnikami Bożej mądrości. Nic tedy dziwnego, że Paweł tak oto wyraża podziw dla mądrości Bożej: „O głębokości bogactw, mądrości i wiedzy Boga! Jakże niezbadane są Jego wyroki i nie do wyśledzenia Jego drogi!” (Rz 11, 33).

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2007-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Wierność idzie przez drogę posłuszeństwa, nie przez religijne widowisko

2026-01-20 11:14

[ TEMATY ]

rozważania

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Karol Porwich/Niedziela

List Jakuba otwiera się autoidentyfikacją „sługi Boga i Pana Jezusa Chrystusa” oraz adresem do „dwunastu pokoleń w rozproszeniu” (diaspora). To język Izraela przeniesiony na wspólnoty wierzących w Mesjasza, żyjące poza ziemią ojców. Określenie „dwanaście pokoleń” mówi o całości ludu, rozsianego po świecie. Jakub od razu przechodzi do próby. Doświadczenia odsłaniają jakość wiary, a „doświadczanie” rodzi „wytrwałość” (hypomonē). W tradycji mądrościowej oznacza ona zdolność trwania przy dobru w długim czasie, bez rozpaczy i bez udawania siły. „Najwyższa radość” opisuje postawę opartą na pewności, że Bóg nie opuszcza w ucisku. Wytrwałość ma „dokonać dzieła”, aby człowiek stawał się „doskonały” i „nienaganny” (teleios, holoklēros), czyli dojrzalszy w wyborach i w reakcjach. Potem pojawia się prośba o mądrość. W Biblii mądrość obejmuje wiedzę oraz sztukę życia według Boga. Jakub mówi o Bogu, który „daje wszystkim chętnie i nie wymawia”. Prośba ma być wolna od chwiejności; w obrazie fali widać ruch, który nie ma kierunku. „Wątpiący” (diakrinomenos) przypomina falę miotaną wiatrem. Taki stan rozrywa decyzję i odbiera spójność działania; Jakub nazywa go „człowiekiem o dwoistej duszy” (dipsychos), niestabilnym w postępowaniu. Końcowe wersety dotykają napięć społecznych. Ubogi „brat” ma chlubić się wywyższeniem, a bogaty upokorzeniem. Obraz kwiatu trawy, który więdnie pod palącym słońcem, odsłania kruchość zasobów i krótki oddech ludzkiej sławy. Ten motyw wróci w liście w ostrych słowach wobec bogaczy, którzy krzywdzą pracowników.
CZYTAJ DALEJ

Prowokacja jako narzędzie łaski, czyli „Orzech” bez lukru

2026-02-15 23:27

[ TEMATY ]

Milena Kindziuk

Red

Filmu o Orzechu nie da się po prostu „obejrzeć”. On się człowiekowi przydarza – jak rozmowa, w którą wchodzi się niechcący, a wychodzi z niej z poczuciem, że ktoś właśnie pociął nasze życie na głębsze warstwy i uparcie domaga się prawdy.

Największym komplementem, jaki ks. Stanisław Orzechowski, słynny duszpasterz akademicki z Wrocławia, wystawił twórcom filmu „Orzech. Zawsze chciałem być z ludźmi”, było zdanie: „Dobrze, że nie zrobiliście laurki.” Nie chciał pomników za życia, nie znosił stawiania go na piedestale – nawet krasnal „Orzech” musiał mieć odsłonięte, „pięknie wypiętrzone czoło”, a nie czapkę na oczach. Wolał, by przypominano go raczej jako tego, który potrafił huknąć z ambony, niż jako grzeczny portret w pozłacanej ramie.
CZYTAJ DALEJ

Igrzyska 2026/skoki narciarskie - Polacy zdobyli srebrny medal w duetach! Konkurs przerwano w trzeciej serii

2026-02-16 21:07

[ TEMATY ]

igrzyska europejskie

Igrzyska 2026

PAP/Grzegorz Momot

Kacper Tomasiak i Paweł Wąsek zdobyli srebrny medal w olimpijskim konkursie duetów na dużej skoczni w Predazzo. Wygrali Jan Hoerl i Stephan Embacher z Austrii. Brąz wywalczyli Johann Andre Forfang i Kristoffer Eriksen Sundal z Norwegii.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję