Reklama

Niedziela Lubelska

Cudze chwalicie, swego nie znacie

Wędrówka wśród zieleni

Na obrzeżach Lublina, w dolinie rzeki Czechówki, wśród lessowych wąwozów ukryte są zielone skarby miasta.

Niedziela lubelska 32/2020, str. VI

[ TEMATY ]

wakacje

wypoczynek

Paweł Wysoki

Wszechobecna zieleń sprzyja dobremu odpoczynkowi

Wszechobecna zieleń sprzyja dobremu odpoczynkowi

Ogród Botaniczny Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej to ponad 20-hektarowy teren. W oazie ciszy i spokoju, wśród ponad 6500 gatunków roślin, można zagubić się w zieleni przetykanej wszystkimi kolorami kwiatów. Od wczesnej wiosny do późnej jesieni to doskonałe miejsce na codzienny spacer.

Skarby Sławinka

Bogactwem roślin chętnie dzieli się UMCS. Zbiory wykorzystywane są do celów dydaktycznych i edukacyjnych oraz naukowo-badawczych, realizowanych przez pracowników i studentów uczelni. Idea utworzenia ogrodu pojawiła się wraz z powstaniem uniwersytetu w 1944 r. Miejscem założenia zielonego projektu stał się majątek Sławinek. Na jego terenie znajduje się szlachecki dworek, którego historia zaczyna się na początku XVIII wieku. Należał m.in. do rodziny Jana Nepomucena Kościuszki, stryja Tadeusza. Przywódca insurekcji często bywał w tym majątku. Według przekazów jest pomysłodawcą alei lipowej, która prowadzi z doliny Czechówki do dworku, a także twórcą sadu. W 1790 r. Kościuszko w Lublinie przygotowywał się do walki, usypując obwarowania ziemne, na których dziś pięknie prezentują się rośliny pałacowe.

W ogrodzie botanicznym jest 6500 gatunków roślin.

Reklama

Jak to w historii bywa, majątek zmieniał właścicieli. W XIX wieku należał do rodziny Wagnerów, którzy zwrócili uwagę na lecznicze właściwości miejscowych wód źródlanych. Przez krótki czas Sławinek cieszył się opinią uzdrowiska, z którego chętnie korzystano. Niestety, po zniszczeniach wojennych nie odbudowano istniejących tu zakładu wodolecznictwa, łazienek ani domów mieszkalnych. Po II wojnie światowej rozparcelowany, zdewastowany i przez długi czas leżący odłogiem majątek był jednak ulubionym miejscem odpoczynku dla mieszkańców miasta. Ze względów formalno-prawnych pierwsze plany utworzenia na tym terenie ogrodu botanicznego zostały odłożone.

Ogród botaniczny

Dobre czasy dla „botanika” przyszły pod koniec lat 60. XX wieku. Jednym z głównych inicjatorów powstania ogrodu był prof. Dominik Fijałkowski. Dzięki osobistemu zaangażowaniu ówczesnego rektora UMCS Grzegorza Leopolda Seidlera, we współpracy ze znanym krakowskim małżeństwem architektów Zofią i Oskarem Hansenami, udało się przygotować projekt ogrodu. W planowaniu wykorzystano ciekawe ukształtowanie terenu i rzekę, na brzegu której utworzono pierwsze działy roślinne o charakterze systematycznym, użytkowym, ozdobnym i ekologicznym. Tak przed 55 laty powstały zielone ogrody, przetykane siecią dróg i ścieżek, które przemierzają nie tylko studenci, ale też spragnieni spokoju i piękna mieszkańcy miasta i turyści.

Rozbudowa ogrodu trwała latami. Jego dzisiejszy kształt jest owocem ciężkiej i systematycznej pracy kolejnych pokoleń botaników. W tzw. czynie społecznym powstało chętnie odwiedzane alpinarium. Swoje cegiełki, a raczej sadzonki dokładali pracownicy Lasów Państwowych oraz kilku ogrodów botanicznych w Polsce. Znaczną ilość materiału roślinnego udało się wyprodukować we własnych szkółkach i szklarniach. Gdy w 1974 r. udostępniono ogród dla mieszkańców, został on natychmiast okrzyknięty najatrakcyjniejszym miejscem spacerów. Tak jest do dzisiaj. Zmieniające się pory roku oraz ciągła praca przy pielęgnacji ogrodu sprawiają, że każda wizyta w nim jest niepowtarzalna.

Bogactwo roślin

Reklama

Ogród botaniczny podzielony jest na kilka działów. Rośliny są dokładnie oznaczone i opisane. Arboretum, czyli zbiór drzew i krzewów, rozrosło się od pierwszego nasadzenia w 1968 r. do 1500 gatunków pochodzących z Europy, Azji i Ameryki Północnej. Są wśród nich najliczniej reprezentowane tawuły i jałowce, ale też choiny kanadyjskie i pnące się ku niebu jodły, rzadkie azalie, karłowate brzozy i tajemnicze berberysy. W kilkunastu innych działach można podziwiać m.in.: rośliny cebulowe, górskie, ozdobne, bagienne, tropikalne, użytkowe, porastające Polskę i Europę.

W okresach kwitnienia uwagę przyciągają barwne liliowce, dalie i piwonie. Niezwykłych wrażeń dostarczają spacery wśród krzewów róż. W lubelskim rosarium można podziwiać ponad 250 gatunków i odmian tych królewskich kwiatów. Zainteresowaniem cieszy się dział roślin użytkowych. W bogatej kolekcji znajdują się rośliny lecznicze i miododajne, a także przyprawy i mało znane warzywa. Uprawie i prezentacji sprzyja zróżnicowana rzeźba terenu, na którym są nasłonecznione skarpy, stawy, podmokłe tereny i cieniste wąwozy. Wiele gatunków oznaczonych jest czerwonymi etykietami, które wskazują rośliny chronione lub zagrożone wyginięciem.

Biblia i egzotyka

Od początku działalności na terenie ogrodu botanicznego znajdują się szklarnie. Obecnie hodowane są w nich rośliny tropikalne i subtropikalne. Miłośnicy sukulentów mogą się doliczyć ponad 900 gatunków tych roślin reprezentowanych m.in. przez ogromne kaktusy kolumnowe, dorastające do 2 m agawy czy kwitnące wilczomlecze. Ciepłolubną kolekcję dopełnia interesująca ekspozycja mrozoodpornych opuncji. Jedna ze szklarni wypełniona jest roślinami wilgotnych lasów deszczowych. Można w niej zobaczyć wysokie figowce i ciekawe paprocie zwane „łosimi rogami”, a także barwne storczyki. Są też tropikalne rośliny użytkowe, m.in.: bananowce, ananasy, pieprz czarny, wanilia, kawa arabska i trzcina cukrowa. Przy odrobinie szczęścia w gęstwinie tropikalnych liści można wypatrzeć dojrzałe cytryny, owoce papai lub awokado.

Spacery wśród zieleni budzą wdzięczność i podziw dla Stwórcy.

Tuż za szklarniami znajduje się kolekcja roślin biblijnych. Prowadzi do niej ukryta w zieleni symboliczna brama z napisem: „Jakże ciasna jest brama i wąska droga, która prowadzi do życia, a mało jest takich, którzy ją znajdują” (Mt 7, 14). Na niewielkiej, ale dobrze zagospodarowanej przestrzeni, na planie krzyża posadzono 7 głównych gatunków biblijnych. Należą do nich: pszenica, jęczmień, winorośl, drzewo figowe, drzewo granatowe, oliwka i palma daktylowa. Otaczają je inne rośliny, których nazwy pojawiają się na kartach Biblii. To konkretne, znane nam gatunki, ale też tajemniczy krzew gorejący, niebieska manna czy korona cierniowa. Jedną ze ścian zdobi panorama Jerozolimy, która nadaje miejscu wyjątkowy charakter. Poszczególne okazy opatrzone są informacją o nazwie gatunku i cytatami z Pisma Świętego. To dobre miejsce, by po długim spacerze przysiąść na ławeczce i podziękować Stwórcy za piękno stworzonego świata.

Ogród Botaniczny UMCS czynny jest codziennie w godz. 11-19. Wejście znajduje się przy ul. Willowej. Można tu dotrzeć komunikacją miejską (autobusy nr 2, 7, 37 i 47); dla zmotoryzowanych przygotowano parkingi.

Więcej na: www.umcs.pl/pl/ogrod-botaniczny.htm .

2020-08-05 07:21

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Wspomnienie wakacji

2020-09-16 11:29

Niedziela toruńska 38/2020, str. III

[ TEMATY ]

dzieci

wakacje

Archiwum Ogniska Wychowawczego

Jednym z punktów wycieczki było Gniezno

Jednym z punktów wycieczki było Gniezno

Dzieci z Ogniska Wychowawczego parafii Miłosierdzia Bożego i św. Faustyny wracają pamięcią do wakacji pełnych wrażeń.

Udaliśmy się do miejscowości Leszcze na pole lawendowe oraz do Kruszwicy, by odkrywać uroki Kujaw. Dzieci płynęły statkiem po Gople, podziwiały panoramę miasta z historycznej wieży oraz odpoczywały na plaży.

CZYTAJ DALEJ

Dziś święto Archaniołów Michała, Gabriela i Rafała

2020-09-29 09:04

[ TEMATY ]

archaniołowie

W końcu września obchodzimy święto Archaniołów Michała, Gabriela i Rafała. Dzień im poświęcony – 29 września – istnieje w naszym kościelnym kalendarzu dopiero od 1969 r. – od czasów reformy liturgicznej. Papież Bonifacy I w V w. poświęcił św. Michałowi bazylikę w Rzymie i nakazał corocznie, właśnie 29 września, obchodzić rocznicę tego faktu.

Do czasów wspomnianej reformy obchodzono ich święta osobno: św. Gabriela 24 marca, a św. Rafała 24 października. Po reformie wspominamy ich już razem.

Imię Michał, wzięte z hebrajskiego, znaczy „Któż jak Bóg”. Św. Michał w Piśmie Świętym wymieniany jest pięć razy. W najbardziej wymowny sposób czyni to autor ostatniej księgi Pisma Świętego, czyli Apokalipsy – św. Jan Apostoł.

Imię Gabriel znaczy: „Mąż Boży”. Z tym imieniem spotykamy się w Starym Testamencie w księdze proroka Daniela, a Ewangelista Łukasz opisuje najpiękniejszą misję, jaką spełnił św. Gabriel – zwiastowanie Najświętszej Maryi Pannie narodzenia Pana Jezusa – Syna Bożego, oraz zwiastowanie Zachariaszowi w świątyni w Jerozolimie narodzenia syna – św. Jana Chrzciciela.

Hebrajskie imię Rafał znaczy: „Bóg uleczył”. Jest ono związane z biblijną opowieścią o Tobiaszu. W tej opowieści św. Rafał mówi sam o sobie: „Ja jestem Rafał, jeden z siedmiu aniołów, którzy stoją w pogotowiu i wchodzą przed majestat Pański”.

Kim są Archaniołowie?

Św. Grzegorz Wielki w swoich homiliach określił to w taki sposób: „Powiedzieliśmy, iż jest dziewięć chórów anielskich, a mianowicie wiemy z Pisma Świętego, iż są aniołowie, archaniołowie, moce, potęgi, księstwa, panowania, trony, cherubini i serafini” (za: Grzegorz Wielki, „Homilie na Ewangelie”, Warszawa 1970). Najwięcej o tych duchach niebieskich pisał św. Tomasz z Akwinu, zwany często Doktorem Anielskim. Warto poczytać jego „Sumę teologiczną” w części poświęconej istotom niebieskim.

Niestety dzisiejsza moda na różne „aniołki” zbanalizowała naszą relację do nich i choć modlitwa „Aniele, stróżu mój” jest często pierwszą modlitwą, jakiej się uczymy na pamięć, to im jesteśmy starsi, tym szybciej zapominamy o tej „dziecięcej” wierze. Tymczasem aniołowie, a więc i archaniołowie istnieją i wciąż są posłańcami Boga wobec ludzi. Na szczęście ich istnienie nie jest zależne od naszej wiary.

Warto pamiętać o tych istotach w naszych codziennych modlitwach i prosić ich o wstawiennictwo w różnych intencjach. Bardzo możliwe, że popularność imion: Michał i Rafał świadczy o naszej mniej lub bardziej świadomej tęsknocie za nimi.

Święci Archaniołowie są dziś szczególnie potrzebni Kościołowi. Czy dzisiejsza „nowoczesna” kultura nie propaguje postawy przeciwnej do hasła „któż jak Bóg”? Czy „mąż Boży” nie jest synonimem staromodnego konserwatysty w opozycji do nowoczesnego liberała? „Bóg uzdrawia” to także zaprzeczenie dzisiejszej mentalności. Przecież to nauka uzdrawia, nasze zdrowie jest w naszych rękach – „cudowne uzdrowienia” nie istnieją wcale, a w najlepszym przypadku są naturalne, tyle że z „nieznanych przyczyn”.

Wśród różnych stowarzyszeń i zgromadzeń poświęconych właśnie archaniołom, chyba najbardziej znani są michalici – Zgromadzenie św. Michała Archanioła (CSMA), wspólnota kapłanów i braci zakonnych założona na początku XX wieku przez bł. księdza Bronisława Markiewicza. Patronem Zgromadzenia jest św. Michał Archanioł. Przypomnijmy, że właśnie michalitą był zmarły tragicznie w 2001 r. bp Jan Chrapek organizator ostatnich podróży św. Jana Pawła II do Polski. Jest też żeńska gałąź tego zgromadzenia – siostry michalitki (CSSMA).

Święci Archaniołowie Michale, Gabrielu i Rafale, módlcie się za nami!

CZYTAJ DALEJ

Müller: w październiku lub listopadzie deklaracje rządu dotyczące najważniejszych planowanych projektów

2020-09-30 10:24

[ TEMATY ]

polityka

rząd

Adobe.Stock.pl

W październiku lub listopadzie można się spodziewać deklaracji rządu w sprawie najważniejszych planowanych projektów legislacyjnych - powiedział w środę rzecznik rządu Piotr Müller. Prezes PiS Jarosław Kaczyński i premier Mateusz Morawiecki zapewne wygłoszą podsumowanie celów rządu - dodał.

Müller powiedział również, że wszystko wskazuje na to, iż w ciągu najbliższych kilkudziesięciu godzin, "a jak dobrze pójdzie, to dzisiaj" opinia publiczna pozna skład zrekonstruowanego rządu.

Pytany przez portal rp.pl o plany rządu w najbliższym czasie, rzecznik powiedział, że przede wszystkim trzeba "dopełnić formalności" w kwestii organizacji rządu po rekonstrukcji.

"Ale równolegle (...) albo w październiku, albo w listopadzie można się spodziewać takich jasnych deklaracji programowych dotyczących najważniejszych projektów legislacyjnych. My w tej chwili kończymy rzeczywiście taki wykaz tych prac, które są dla nas najważniejsze" - powiedział Müller. Jak dodał, chodzi m.in. o "nakreślenie ram" w kontekście gospodarczym, ale także w zakresie edukacji i służby zdrowia.

Pytany, czy premier przy okazji rekonstrukcji rządu, zamierza wygłosić kolejne expose, odparł, że w sensie formalnym expose nie będzie, ponieważ jest ono wygłaszane, gdy jest powołany zupełnie nowy rząd, a w tym wypadku mamy do czynienia z wymianą ministrów.

"Natomiast faktycznie można by powiedzieć, że właśnie jesienią będzie wygłoszone takie podsumowanie i to zarówno zapewne przez pana prezesa Jarosława Kaczyńskiego, i jak i premiera Mateusza Morawieckiego w zakresie kolejnych celów i harmonogramu działań na najbliższe trzy lata. Przed nami okres niełatwy wynikający z kryzysu gospodarczego, który powstał po epidemii koronawirusa" - powiedział rzecznik rządu.

Pytany, czym ma się różnić rząd po rekonstrukcji od obecnego, Müller mówił m.in. o optymalizacji i zmniejszeniu liczby ministerstw. "Taki mniejszych rozmiarów rząd, jeśli chodzi o poszczególne resorty, ułatwia koordynację prac legislacyjnych. Przewidujemy pewne też korekty procesu legislacyjnego wewnątrz rządu" - powiedział.

Odnosząc się do utworzenia w Zjednoczonej Prawicy Rady Koalicji, stwierdził, że powstała ona m.in. po to, "aby te najbardziej wrażliwe ewentualnie elementy omawiać w gronie koalicyjnym". "Pozostałe rzeczy powinny iść ścieżką rządową" - dodał Müller. Według niego, Rada będzie się spotykała co najmniej raz na miesiąc.

Rada Koalicji powstała na mocy podpisanej w sobotę nowej umowy koalicyjnej. Podpisali ją liderzy Zjednoczonej Prawicy - prezes PiS Jarosław Kaczyński, szef Porozumienia Jarosław Gowin oraz szef Solidarnej Polski. Według nieoficjalnych informacji PAP uzgodniono, że liczba ministerstw ma zostać zmniejszona z obecnych 20 do 14, a część resortów ma być połączona. Przedstawiciele Porozumienia i Solidarnej Polski mają dostać po jednej tece ministerialnej. Zgodnie z nieoficjalnymi doniesieniami do rządu miałby także wejść, jako wicepremier kierujący Komitetem Spraw Wewnętrznych, Sprawiedliwości i Obrony Narodowej, szef PiS Jarosław Kaczyński. (PAP)

Autorka: Sylwia Dąbkowska-Pożyczka

sdd/ mok/

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję